Lãi suất cơ bản nội tệ là một trong các công cụ của chính
sách tiền tệ, do Thống đốc Ngân hàng Trung ương (NHTƯ) điều hành. Căn cứ vào
lãi suất cơ bản, các ngân hàng thương mại (NHTM) định ra lãi suất huy động vốn
và lãi suất cho vay của mình.
Trong chương trình khảo sát tại Mỹ từ 30/5 đến 9/6/2007, với
hơn 25 cuộc toạ đàm và nhiều hoạt động chuyên môn khác được phía Mỹ chuẩn bị
khá công phu và bằng cách trình bày rất “thực dụng”, ngắn gọn, các thuyết trình
viên của Mỹ đã chuyển tảu đến đoàn cán bộ liên ngành Ngân hàng – Tài chính Việt
Nam nhiều thông tin vừa bổ ích, vừa khác lạ và khá phức tạp. Trong bài này chỉ
xin nói về hoạt động thanh tra – giám sát (TT – GS) TTTC tại Mỹ (có kết hợp với
tình hình hiện nay – 1 năm sau chuyển khảo sát nói trên):
Báo cáo tài chính hợp nhất có vai trò cung cấp
thông tin cho nhiều đối tượng sử dụng, đặc biệt là cung cấp thông tin cho cổ
đông của công ty mẹ. Báo cáo tài chính hợp nhất cho thấy được bức tranh và quá
trình hoạt động cho cả tập đoàn. Đảm bảo thông tin chính xác và trung thực trên
báo cáo tài chính là yêu cầu đặt ra cho các doanh nghiệp Việt Nam .
Thị trường tài chính là nơi tụ tập các giao dịch mua bán, trao đổi các tài sản tài chính hay nguồn lực tài chính. Thông qua thị trường này, lãi suất và giá cả các loại tài sản tài chính - các chứng khoán được hình thành.
Nếu các thị trường và hệ thống thị trường là hiệu
quả, tại sao lại để cho chính phủ nhúng tay vào hoạt động của họ? Tại
sao họ không áp dụng một chính sách gọi là laissez-faire (chính sách để
mặc tư nhân tự kinh doanh- thị trường tự do) và cho phép các thị trường
tư nhân hoạt động không chịu bất cứ sự can thiệp nào của nhà nước? Có
một vài lý do mà các nhà kinh tế và các nhà quan sát xã hội khác đã xác
định có thể được minh họa với một vài ví dụ dưới đây.
Thực tế ở nước ta trong giới khoa học kinh tế
nói chung và chuyên ngành tài chính - tiền tệ nói riêng đang tồn tại
một số quan niệm không trùng khớp nhau về thị trường vốn và thị trường
tài chính. Một số người quan niệm rằng, thị trường vốn bao gồm thị
trường vốn ngắn hạn và thị trường vốn dài hạn; trong đó thị trường vốn
dài hạn là thị trường chứng khoán. Một số khác thì cho rằng, thị trường
vốn bao gồm thị trường tiền tệ và thị trường tài chính; trong đó, thị
trường tài chính là thị trường chứng khoán...
Thị trường tài chính phát sinh trong thời đại hiện
nay có vai trò rất to lớn, đa dạng và phong phú. Ví dụ, bên cạnh thị trường này
có các thị trường tài chính phát sinh về vàng; bên cạnh thị trường cổ phiếu có
có thị trường tài chính cổ phiếu phát sinh, trái phiếu phát sinh: Hợp đồng giao
hàng chậm; Hợp đồng viễn kỳ điều kiện; Hợp đồng viễn kỳ biên lượng; Đối xứng
delta và các hợp đồng quyền kỳ hạn khác v.v…
Giám sát Ngân sách nhà nước (NSNN) là một trong những nhiệm vụ quan
trọng của cơ quan quyền lực nhà nước các cấp ở mọi quốc gia. Nó cũng là
hệ quả tất yếu của quá trình phân cấp, phân quyền giữa các cơ quan công
quyền kể từ khi xuất hiện NSNN. Bởi vậy, thẩm quyền và trách nhiệm giám
sát NSNN của cơ quan quyền lực nhà nước các cấp đều được xác lập rõ
rang trong Hiến pháp của mỗi quốc gia. Tuy nhiên, trong bài viết này
không đi sâu phân tích tính hợp lệ, hợp pháp của hoạt động giám sát; mà
chủ yếu tập trung luận bàn về cơ sở lý luận của việc lựa chọn các công
cụ phục vụ cho giám sát NSNN của cơ quan quyền lực nhà nước các cấp.
Chính phủ đã đưa ra chính sách cấm các tập đoàn và tổng công ty đầu
tư quá 30% vốn vào các hoạt động kinh doanh không nòng cốt nhằm ngăn
chặn tình trạng phân tán đầu tư. Song biện pháp này chưa thực sự phát
huy hiệu quả.
