“Việc ngân hàng Đầu tư & Phát triển VN (BIDV) hạ lãi suất (LS) cho vay nhưng các ngân hàng (NH) khác chưa hạ cũng có lý do của nó. Kinh doanh phải căn cứ vào tình trạng quản trị tài sản nợ và có của từng NH chứ không nên theo hội chứng “phong trào”.

Nếu lạm phát được kiểm soát thì tất yếu các NH sẽ tự điều chỉnh LS ở mức phù hợp”- bà Nguyễn Thị Mùi- PGĐ Học viện Tài chính cho biết.

Lãi mua vốn và bán vốn phải hợp lý

- Hiện nay, một số NH đã có động thái hạ LS huy động. Đây có phải là những tín hiệu tích cực không, thưa Bà?

Đó là những tín hiệu tích cực ban đầu nhưng điều này phải đi vào thực tiễn cuộc sống. LS là vấn đề cốt lõi tạo điều kiện để sản xuất phát triển, hoạt động NH lành mạnh và ổn định. Khi LS đầu vào cao thì đương nhiên LS đầu ra sẽ cao. Chênh lệch đầu vào - đầu ra sẽ thấp. Rõ ràng, điều này sẽ làm giảm lợi nhuận của NH.

Theo tôi, hoạt động NH phải làm sao để lãi mua vốn và lãi bán vốn hợp lý, nghĩa là DN phải chịu đựng được, nền kinh tế phải chịu đựng được và chính bản thân NH cũng phát triển được, khi đó LS huy động mới thực sự phù hợp.

- Bà đã từng nói, nếu LS tiếp tục tăng thì hệ thống NH sẽ rơi vào rủi ro kép. Cụ thể của rủi ro kép đó là gì?

LS cơ bản tăng làm cho LS huy động và cho vay sẽ tăng. Khi LS huy động và cho vay tăng thì rõ ràng, NH sẽ chỉ có thể huy động ngắn hạn: 1 tuần, 2 tuần, 1 tháng hay nhiều là 3 tháng mà thôi. Nhưng nhu cầu vốn của nền kinh tế không chỉ là nhu cầu vốn ngắn hạn như vậy mà còn có nhu cầu vốn trung và dài hạn. Do đó, để đáp ứng nhu cầu vốn của nền kinh tế, các NH buộc lòng phải lấy vốn ngắn hạn để cho vay trung và dài hạn. Trong trường hợp đó, NH sẽ phải chịu rủi ro kép: đó là rủi ro kỳ hạn (huy động ngắn hạn nhưng cho vay trung và dài hạn) và rủi ro về tiền tệ (sự mất giá của đồng tiền).

- Hiện nay, LS huy động ngắn hạn thường cao hơn dài hạn. Nguyên nhân của hiện tượng này là gì, thưa Bà?

Điều này thực chất không có NH nào muốn làm như vậy cả. Nếu khẳng định được chắc chắn từ nay đến cuối năm, đồng tiền đi vào ổn định và sức mua cao hơn thì chẳng có NH nào dại gì huy động ngắn hạn cao hơn trung và dài hạn cả. Nhưng do không nhận định được những biến động cả về vĩ mô và vi mô trong nước và thế giới. Vì thế, các NH chỉ biết giải quyết những nhu cầu ngắn hạn, còn khách hàng trung và dài hạn thì biết đâu nay mai kiểm soát được lạm phát, huy động với lãi suất cao như thế sẽ rủi ro.

Muốn hạ LS cho vay, lạm phát phải được kiểm soát

- BIDV vừa hạ LS cho vay. Theo Bà, điều này có tạo ra một làn sóng mới trong các NH?

Việc BIDV hạ LS cho vay là tín hiệu bước đầu, tạo điều kiện cho các NH khác trên cơ sở xu hướng đó để hạ LS. Nhưng muốn hạ được thì phải xử lý nhiều vấn đề, trong đó, lạm phát phải được kiểm soát. Nếu lạm phát tăng, đồng tiền tiếp tục mất giá thì vốn huy động từ xã hội không hấp dẫn cũng không thể huy động được.

BIDV đã hạ lãi suất cho vay nhưng các NH khác vẫn chưa có động tĩnh gì. Vì sao, thưa Bà?

Theo tôi, có thể BIDV tính toán thấy việc giảm LS cho vay trước mắt sẽ giảm lợi nhuận đi một chút nhưng về lâu dài, NH sẽ thu hút thêm nhiều khách hàng - những khách hàng có dự án tốt, thực sự đem lại hiệu quả. Và như vậy, không những họ giữ chân được khách hàng truyền thống mà còn kéo về được những khách hàng tiềm năng. Rõ ràng, đôi khi chịu thiệt một chút trước mắt nhưng nhìn thấy cái lợi trong trung và dài hạn thì là điều nên làm.

Còn việc các NH khác chưa hạ LS cũng có lý do của nó. Kinh doanh không phải theo đám đông, người ta hạ mình cũng hạ, người ta lên mình cũng lên. Mà nó phải căn cứ vào tình trạng quản trị tài sản nợ và có của từng NH. Nếu lạm phát được kiểm soát và kiềm chế những tháng sau này thì tất yếu không cần phải ra văn bản, chỉ thị nào cả, các NH sẽ tự điều chỉnh LS ở mức phù hợp.

Còn hạ bao nhiêu và hạ như thế nào thì tùy vào điều kiện các NH chứ không thể nào như nhau được. Khi thị trường NH đã tương đối ổn định thì vấn đề giảm LS, mở rộng tín dụng để khuyến khích các DN vay vốn để sản xuất kinh doanh, đáp ứng nhu cầu xã hội, cân đối cung - cầu hàng hóa, cung cầu tiền phải đặt ra là tất yếu.

Theo Nha Trang (Kinh tế và đô thị )